VIẾT BÀI VĂN
TẢ CẢNH
SINH HOẠT

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT
Khởi động

1

2

3

4

Chia sẻ cảm
xúc của mình
khi xem những
bức ảnh về
cảnh sinh
hoạt:?

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT

Hình thành kiến thức
I. Tìm hiểu chung về bài văn tả cảnh sinh hoạt
1. Văn miêu tả là gì?
- Khái niệm: Văn miêu tả là loại văn bản nhằm giúp người
đọc, người nghe hình dung những đặc điểm, tính chất nổi
bật của sự vật, sự việc, con người, phong cảnh,… làm cho
những đối tượng đó như hiện lên trước mắt người đọc,
người nghe. 
- Các dạng văn miêu tả đã học ở Tiểu học: tả đồ vật, tả
cây cối, tả loài vật, tả cảnh, tả người.

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT

Hình thành kiến thức
I. Tìm hiểu chung về bài văn tả cảnh sinh hoạt
1. Văn miêu tả là gì?
- Khi làm bài văn miêu tả cần chú ý:
+ Xác định đúng đối tượng
+ Quan sát lựa chọn chi tiết, hình ảnh tiêu biểu.
+ Sắp xếp theo trình tự nhất định.
+ Bố cục gồm 3 phần: Mở bài- thân bài- kết bài.

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT

Hình thành kiến thức
. Phân tích ví dụ về văn tả cảnh sinh hoạt
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 01
Phân tích văn bản minh hoạ: văn bản “Keo vật” (Kim
……………………………………
Lân)
Cảnh sinh hoạt được tả trong ……………………………………
văn bản tham khảo là cảnh .
gì? Tác giả đã miêu tả theo ……………………………………
trình tự nào?
.
Nhận xét về cách sử dụng từ …………………………………
……………………………………
ngữ để tả nhân vật của tác
……………………………………
giả? Từ đó nhận xét được tả
.
hoạt động có gì khác với tả
chân dung hay tả cảnh?

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT

Hình thành kiến thức
. Phân tích ví dụ về văn tả cảnh sinh hoạt
*Đối tượng miêu tả: keo vật giữa hai nhân vật Quắm Đen
và ông Cản Ngũ.
* Trình tự miêu tả : Miêu tả theo trình tự các diễn biến
của keo vật :
- Mở đầu: Cảnh keo vật chuẩn bị bắt đầu.
- Diễn biến của keo vật: Đoạn này có thể chia làm 3 đoạn
nhỏ:
+ Những nhịp trống đầu tiên. Quắm Đen ráo riết tấn công.
Ông Cản Ngũ lúng túng đón đỡ, bỗng bị mất đà do bước
hụt.
+ Tiếng trống dồn lên, gấp rút giục giã. Quắm Đen cố mãi
cũng không bê nỗi cái chân của ông Cản Ngũ.

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT

Hình thành kiến thức
. Phân tích ví dụ về văn tả cảnh sinh hoạt

* Những từ ngữ và hình ảnh thể hiện :
- Miêu tả quang cảnh chung : quang cảnh xung quanh xới
vật (tiếng reo hò bốn phía nôi lên ầm ầm ; người xem bốn phía
xung quanh reo hò ồ cả lên ; các đô vật quanh xới đều lặng đi
trước thần lực của ông Cản Ngũ.)
- Miêu tả cụ thể hoạt động của con người con người :
+ Quắm Đen : Lăn xả, đánh ráo riết, thế đánh lắt léo, hóc hiểm,
vờn tả, đánh hữu, dứ trên, đánh dưới, thoắt biến, thoắt hoá
khôn lường, như con cắt luồn qua hai cánh tay… ôm lấy một
bên chân, bốc lên…
+ Ông Cản Ngũ : lờ ngờ, chậm chạp, lúng túng, hai tay dang
rộng ra… xoay xoay chống đỡ, bước hụt, mất đà chúi xuống,
đứng như cây trồng giữa xới, thò tay nhấc bổng như giơ con

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT

Hình thành kiến thức
. Phân tích ví dụ về văn tả cảnh sinh hoạt
=> Nhận xét cách sử dụng từ ngữ :
+ Tập trung miêu tả hành động, trạng thái của các nhân
vật nên sử dụng nhiều động từ, tính từ.
+ So sánh với tả người (tả chân dung) và tả cảnh:
- Tả hoạt động: Sử dụng nhiểu động từ, ít tính từ.
- Tả chân dung và tả cảnh: Sử dụng nhiều tính từ.
* Bố cục: bài viết có bố cục 3 phần mở bài, thân bài, kết
bài.

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT
Hình thành kiến thức

3. Kết luận
- Tả cảnh sinh hoạt là miêu tả hoạt động của một hay
nhiều người trong quá trình lao động, học tập hoặc tham
gia các hoạt động học tập, văn hóa, thể thao, du lịch, lễ
hội…
* Những yêu cầu chung khi làm bài văn tả cảnh sinh hoạt:
- Tả hoạt động phải tập trung miêu tả các hành động,
trạng thái của nhân vật thể hiện bằng các động từ, tính từ.
- Tả hoạt động cần nêu được các diễn biến của một hoạt
động.
- Cần phân biệt được tả cảnh sinh hoạt với tả người (tả
chân dung) và tả cảnh.

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT
Luyện tập

II.Thực hành

Đề bài: Viết bài
văn tả lại một
trận bóng đá mà
em chứng kiến

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT
Luyện tập

II.Thực hành
1. Bước 1: Chuẩn bị
Đọc và xác
định yêu cầu
của bài tập về
kiểu bài, nội
dung và dung
lượng bài viết.

Nhớ lại một
trận bóng đá
mà em
chứng kiến
để lại cho
em nhiều
cảm xúc.

Xem lại ảnh về
chuyến đi (nếu
có).

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT

Luyện tập
2.Bước 2: Tìm ý và lập dàn ý
- HS điền vào phiếu tìm ý:
PHIẾU TÌM Ý:
Viết bài văn tả lại một trận bóng đá mà em chứng kiến
Trận bóng đá mà em định tả lại là trận bóng
nào? Diễn ra ở đâu? Vào lúc nào (thời tiết, cảnh
vật, sân cỏ, người xem,...)?
Quang cảnh của sân bóng đá như thế nào?
Trận bóng diễn ra thế nào? (Mở đầu thế nào?
Hoạt động của các cầu thủ và trọng tài ra sao?
Có cầu thủ nào nổi trội? Nội trội như thế nào?
Kết quả trận đấu như thế nào?...)
Khán giả xem trận bóng ra sao?
Cảm xúc của em về trận bóng đá ấy ra sao?

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT
Luyện tập

II.Thực hành
- Lập dàn ý bằng cách dựa vào các ý đã tìm được, sắp xếp lại theo ba
phần lớn của bài văn, gồm:
Mở bài: Giới thiệu chung về trận bóng đá mà em đã chứng
kiến (Trận bóng ấy là của hai đội nào? Diễn ra ở đâu, khi
nào?...).
Thân bài: Miêu tả chi tiết, chú ý các hoạt động và diễn biến của trận đấu;
có thể miêu tả theo trật tự sau:
+ Quang cảnh trận đấu: thời tiết, cảnh vật, sân cỏ, người

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT
Luyện tập

+ Diễn biến trận đấu:
 Hoạt động của các cầu thủ ở các vị trí khác nhau.
 Các cầu thủ nổi trội trong trận đấu.
 Những tình huống nguy hiểm, bất ngờ của hai
đội.
 Thái độ, cảm xúc của người xem…
+ Kết quả của trận đấu: Tỉ số là bao nhiêu? Đội nào thắng?
Kết bài: Cảm xúc và suy nghĩ của em về trận bóng
đã xem.
3. Bước 3: Viết
Dựa vào dàn ý, viết thành bài văn tả lại trận đấu

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT
Luyện tập

4. Bước 4: Trả bài ( Kiểm tra, điều chỉnh bài viết)
- Đọc kĩ bài viết của mình và khoanh tròn những lỗi
chính tả, lỗi sử dụng từ ngữ (nếu có). Sau đó sửa lại
các lỗi đó.
- Gạch chân những câu sai ngữ pháp bằng cách
phân tích cấu trúc ngữ pháp và sửa lại cho đúng
(nếu có).

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT

Luyện tập
Bảng kiểm bài viết tả lại cảnh sinh hoạt :

Các phần
Nội dung kiểm tra
của bài
văn
 
Dùng ngôi xưng hô phù hợp trong khi quan sát,
Mở bài miêu tả.
Giới thiệu không gian, thời gian diễn ra cảnh sinh
hoạt
 
Tả bao quát cảnh sinh hoạt.
Thân bài Tái hiện được các sự vật, đường nét, màu sắc, âm
 
thanh cụ thể.
Kết hợp các giác quan khi quan sát và miêu tả.
Tả cảnh sinh hoạt theo trình tự.
Thể hiện suy nghĩ, cảm xúc đối với con người, cuộc
sống được miêu tả.

Đạt/
Chưa
đạt
 
 
 
 
 
 
 

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT
Luyện tập

t tham khảo: Tả lại trận thi đấu bóng đá mà em đã từng chứn

Tháng 3 vừa rồi, trường em có tổ chức Hội khoẻ Phù
Đồng. Nội dung được mọi người chờ đợi nhất là chung
kết giải bóng đá cấp trường. Em vẫn còn nhớ rõ trận
chung kết kịch tính giữa hai đội bóng lớp 9A và lớp 8B
diễn ra vào buổi chiều 26/3. Mới đầu giờ chiều, sân trường
đã chật ních người. Mặc dù lớp em không được vào chung
kết nhưng vì rất thích xem đá bóng nên em cũng đến

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT
Luyện tập

t tham khảo: Tả lại trận thi đấu bóng đá mà em đã từng chứn
Đúng 15h00 sau lời tuyên bố khai mạc trận đấu của thầy Tổng phụ
trách, hai đội lần lượt ra sân. Đội 9A các anh mặc áo đỏ quần xanh, đội 8B
mặc áo xanh quần trắng. Hai đội làm thủ tục bắt tay nhau, chào khán giả.
Tiếng còi của thầy Tổng phụ trách vừa cất lên hai đội đã lao vào cướp
bóng. Đội trưởng 9A dẫn bóng rất hay, quả bóng đi lắt léo, luồn qua chân
người này người khác khiến cho các cầu thủ 8B không làm cách nào lấy
được bóng. Một cú đá cực mạnh từ xa bay vụt đầu thủ môn 8B lọt vào
lưới, thủ môn 8B lặng lẽ vào khung thành nhặt bóng.Tiếng reo hò nổi
lên từ phía các cổ động viên, đặc biệt là cổ động viên của
9A.

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT
Luyện tập

t tham khảo: Tả lại trận thi đấu bóng đá mà em đã từng chứn

Sang hiệp 2, tình thế trận đấu càng hấp dẫn hơn. Vì bị dẫn
trước một quả nên tinh thần chiến đấu của đội 8B dâng
cao, tạo nhiều áp lực lên khung thành đội bạn. Ở phút
thứ 70 của trận đấu, từ một pha bóng cách rất xa
khung thành, chân sút mang áo số 10 bên đội 8B đã
kiến tạo một pha bóng vô cùng đẹp mắt tựa cầu vồng,
mở tỉ số cho đội 8B. Thế trận lúc này vô cùng căng

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT
Luyện tập

t tham khảo: Tả lại trận thi đấu bóng đá mà em đã từng chứn
Bị san bằng tỉ số, các cầu thủ đội 9A thể hiện bản lĩnh đàn anh của mình,
liên tục tấn công buộc đội 8B phải phòng thủ. Ở phút thứ 87, đội 9A hưởng quả
phạt góc hẹp bên phải, mọi ánh nhìn hồi hộp đều đổ dồn vào đôi
chân của cầu thủ mang áo số 09 đến từ đội 9A. Một cú sút bằng
chân trái đến thẳng từ tiền vệ mang áo số 09 bên đội 9A đi thẳng vào khung
thành, lưới của 8B lại rung lên lần nữa. Tất cả cổ động viên vỗ tay cổ vũ đội 9A
tưởng chừng không dứt. Không khí căng thẳng trước đó vỡ oà trong
tiếng reo hò không ngớt từ các cổ động viên. Trận đấu kịch tính
kết thúc với tỉ số giữa hai đội là 2 - 1 nghiêng về đội 9A. Như vậy chiến
thắng đã gọi tên 9A – đội thi đã vượt qua 7 đội thi các lớp còn
lại để giành cúp trong Hội thi Hội khoẻ Phù Đổng năm học này.
Mặc dù thua cuộc, nhưng đội 8B đã để lại ấn tượng trong lòng
người đọc về một tinh thần chơi cống hiến rất đáng tuyên

2

NGỮ
VĂN 6

VIẾT BÀI VĂN TẢ CẢNH SINH HOẠT
Luyện tập

t tham khảo: Tả lại trận thi đấu bóng đá mà em đã từng chứn

Mặc dù trận đấu chung kết giải bóng đá cấp trường
đã kết thúc, nhưng dư âm của nó mãi còn in đậm trong tâm trí
em về sự nhiệt tình, hăng say và lối chơi đẹp của các cầu thủ của
cả hai đội bóng. Hình ảnh để lại cho em nhiều ấn
tượng nhất không phải là các bàn thắng đẹp mà là
cái bắt tay của hai anh đội trưởng của hai đội khi
lên nhận giải, đó là cái bắt tay của tinh thần thể
thao, tình bằng hữu rất cần có trong những sự kiện
thể thao như này, để thấy được tất cả những đội
tham gia đều là người chiến thắng trong lòng khán